Çin’in yeni nesil savaş uçağı J-35'te motor sorunu mu var?

Çin’in Type 003 sınıfı uçak gemisi Fujian’da konuşlandırılan J-35 savaş uçaklarının motor performansına ilişkin soru işaretleri gündeme geldi. Güney Kore merkezli Chosun Ilbo gazetesinin haberine göre, Çin devlet televizyonu CCTV tarafından yayımlanan görüntüler, uçağın turbofan motor kapasitesiyle ilgili tartışmaları yeniden alevlendirdi.

Kasım ayında hizmete alınan Fujian, Çin’in üçüncü uçak gemisi olmasının yanı sıra elektromanyetik katapult (EMALS benzeri) sistemle donatılan ilk platformu olarak öne çıkıyor. Sistem, ağır savaş uçaklarını saniyeler içinde 200 kilometre/saatin üzerine çıkararak kalkışa hazırlamak üzere tasarlandı.

CCTV tarafından yayımlanan görüntülerde Shenyang J-35’in gemi güvertesinden kalkış ve iniş faaliyetleri gerçekleştirdiği görülürken, bazı Çinli askeri analiz çevreleri motor performansına ilişkin soru işaretleri dile getirdi. Habere göre, Deniz Kuvvetleri odaklı yorumcu Haixian Xianfeng, J-35’in uçak gemisinden 900 kilometre mesafede yalnızca yedi dakika görev yapabildiğine yönelik değerlendirmelere yer verdi. Bu iddia, platformun uzun menzil görev ve havada kalış kabiliyeti açısından sınırlamalarla karşı karşıya olabileceği yorumlarına yol açtı.

J-35, düşük görünürlüklü (stealth) özelliklere sahip ve uçak gemisinden operasyon icra edecek şekilde tasarlanan yeni nesil bir savaş uçağı olarak tanıtılıyor. Platformun, Çin’in genişleyen uçak gemisi filosunda ana muharip unsurlardan biri olması hedefleniyor.

Ancak gözlemciler, uçağın 2017’den bu yana geliştirilmekte olan daha yeni WS-19 motoru yerine halen WS-21 motorunu kullanıyor olabileceğine dikkat çekiyor. Uçak gemisi konuşlu savaş uçaklarında motor performansı, kısa güvertelerden güvenli kalkış ve yeterli faydalı yük taşınması açısından kritik önem taşıyor.

Haberde ayrıca, Çin’in uçak motoru alanındaki yapısal zorluklarına değinildi. 2009 yılında Aviation Engine Corporation of China (AECC) kurulmuş ve 2010-2020 döneminde motor geliştirme faaliyetlerine 40 milyar doların üzerinde yatırım yapılmıştı. Buna rağmen savaş uçağı motor teknolojisinin, Çin savunma sanayiinde halen en zorlu alanlardan biri olduğu ve yerel literatürde “kalp hastalığı” benzetmesiyle anıldığı ifade ediliyor.

Fujian uçak gemisi, Çin donanmasının modernizasyon sürecinde stratejik bir konumda bulunuyor. Önceki Liaoning ve Shandong uçak gemileri rampa kalkış (ski-jump) sistemine dayanırken, Fujian elektromanyetik katapult konseptiyle daha ağır faydalı yük ve yüksek sorti üretim kapasitesi hedefliyor. Bu yaklaşımın, Çin’in açık deniz harekât kabiliyetini güçlendirme stratejisinin bir parçası olduğu değerlendiriliyor.