Rusya'dan Yabancı Havayollarına Yakıt Kısıtlaması

Rusya, artan jet yakıtı fiyatları nedeniyle yabancı havayollarının bazı havalimanlarında yaptığı yüksek miktarlı yakıt alımlarına sınırlama getirdi. Kararın, son dönemde hızla artan “fuel tankering” uygulamasına karşı alındığı belirtildi.

Rusya Federal Hava Taşımacılığı Ajansı (Rosaviatsia), yabancı hava yolu şirketlerinin Rusya'daki bazı alternatif meydanlarda operasyonel ihtiyaçlarının çok üzerinde yakıt ikmali yaptığını açıkladı. Havayollarının bu yöntemi, daha pahalı pazarlarda yakıt almak yerine Rusya'daki daha düşük fiyatlardan yararlanarak maliyetlerini düşürmek amacıyla kullandığı ifade edildi.

Yetkililer, bu durumun özellikle yakıt planlaması ve tedarik zincirinde baskı oluşturduğunu belirterek harekete geçti.

Üç havalimanında uygulama başladı

Haziran ayının başında yayımlanan NOTAM'larla birlikte Mineralnye Vody, Mahaçkale ve Nijniy Novgorod havalimanlarında yabancı taşıyıcılara yönelik yeni yakıt kısıtlamaları yürürlüğe girdi.

Yeni düzenlemeye göre yabancı hava yolu şirketleri yalnızca uçuş planları için gerekli olan yakıtı alabilecek. Kısıtlama Rus hava yolu şirketlerini kapsamıyor.

Hürmüz krizi maliyetleri artırdı

Sektör kaynaklarına göre uygulamanın arkasındaki en önemli nedenlerden biri, Hürmüz Boğazı'nda yaşanan lojistik sorunların küresel jet yakıtı fiyatlarını sert şekilde yükseltmesi oldu.

Özellikle Asya pazarında jet yakıtı fiyatlarının yaklaşık iki katına çıktığı belirtilirken, küresel hava kargo talebinin de yüzde 4,8 oranında gerilediği kaydedildi.

Artan maliyetler nedeniyle birçok hava yolu şirketi daha ucuz yakıt bulabildiği noktalarda ekstra yakıt alarak operasyonlarını sürdürmeye çalışıyor.

Avrupa havayolları da baskı altında

Yakıt maliyetlerindeki yükseliş Avrupa merkezli taşıyıcıları da etkiliyor.

Mayıs ayında Avrupa pazarında yaklaşık 13 bin uçuşun kaybedildiği belirtilirken, Lufthansa Grubu da ekim ayına kadar yaklaşık 20 bin seferini iptal edeceğini açıklamıştı.

Bu nedenle düşük maliyetli noktalarda fazla yakıt yüklemek birçok şirket için önemli bir maliyet azaltma yöntemi haline gelmiş durumda.

Jet yakıtı ihracatına da fren

Rus hükümeti yalnızca havalimanlarındaki uygulamalarla yetinmedi.

2 Haziran tarihli kararnameyle jet yakıtı ihracatına da geçici yasak getirildi. 30 Kasım 2026'ya kadar yürürlükte kalacak kararın amacı, iç pazardaki yakıt arzını güvence altına almak ve yaz sezonunda oluşabilecek tedarik sorunlarının önüne geçmek olarak açıklandı.

Rosaviatsia ise Rus hava yolu şirketlerinin operasyonlarının normal şekilde sürdüğünü ve havalimanlarındaki yakıt stoklarının planlanan uçuşlar için yeterli seviyede bulunduğunu duyurdu.