SHGM’den İHA Mevzuatında Köklü Değişiklik

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM), teknolojik gelişmeler, güncel ihtiyaçlar ve uluslararası uygulamalar doğrultusunda yeniden hazırlanan İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı’nın (SHT-İHA) onaylanarak yürürlüğe girdiğini açıkladı.

Yeni talimat; İHA sistemlerinin kayıt ve tescilinden ithalat ve operasyon süreçlerine, pilot yetkilendirmesinden üretici ve ithalatçıların yükümlülüklerine kadar çok sayıda başlıkta kapsamlı değişiklikler içeriyor.

Düzenlemenin Türkiye’de kayıtlı 90 binden fazla insansız hava aracı ile yaklaşık 2 milyon İHA pilotunu doğrudan ilgilendirdiği bildirildi.

Yetki, İHA’nın ağırlığına değil pilotun lisansına bağlanacak

Yeni düzenlemenin en dikkat çekici değişikliği, uçuş yetkisinin İHA’nın ağırlığından ayrılarak pilotun sahip olduğu lisans seviyesine bağlanması oldu.

Bu kapsamda pilotlar; P0 amatör, P1 ticari, P2 ileri seviye olmak üzere üç farklı lisans kategorisi altında yetkilendirilecek.

SHGM, söz konusu modelin dünyada ilk kez Türkiye’de uygulamaya alınacağını ve daha sade, etkili ve uluslararası standartlarla uyumlu bir yetkilendirme yapısı oluşturacağını belirtti.

Her uçuş için ayrı risk analizi dönemi sona eriyor

Yeni talimatla birlikte İHA uçuş izin süreçlerinin kolaylaştırılması ve hızlandırılması hedefleniyor.

Her uçuş öncesinde ayrı risk analizi sunulması uygulamasına son verilecek. Kayıt, uçuş bildirimi ve izin işlemlerinin tamamı tek bir dijital kanal üzerinden gerçekleştirilecek.

Harita üzerinde “yeşil bölge” olarak tanımlanan alanlarda ise ayrıca uçuş izni alınmasına gerek kalmayacak. Oyuncak niteliğindeki basit İHA’lar da kayıt ve lisans yükümlülüklerinden muaf tutulacak.

Teknik güvenlik şartları zorunlu olacak

İzin süreçlerinde sağlanan kolaylıklara karşılık emniyet ve denetim tedbirleri de güçlendirilecek.

Yeni düzenlemeyle birlikte; coğrafi sınırlama sistemi, uzaktan tanımlama, yazılım sertifikasyonu gibi teknik gereklilikler zorunlu hale getirildi.

Uzun mesafeli ve otonom İHA operasyonları için özel hava koridorları oluşturulması da yeni talimat kapsamında yer aldı.

Mevcut lisanslar için geçiş süresi tanındı

SHGM, mevcut belge ve lisans sahiplerinin kazanılmış haklarının korunacağını açıkladı.

İHA kullanıcıları ile sektör paydaşlarına yeni düzenlemelere uyum sağlamaları için 31 Temmuz 2027 tarihine kadar geçiş süresi verildi.

Tüm işlemler İHATTYS üzerinden yapılacak

Yeni sistemin merkezinde, İnsansız Hava Aracı Takip ve Trafik Yönetim Sistemi (İHATTYS) yer alacak.

İHATTYS üzerinden Türk hava sahasındaki İHA trafiği merkezi olarak izlenecek, kayıt altına alınacak ve yönetilecek. Uçuş bildirimleri, izin ve yetkilendirme işlemleri ile yasaklı bölgeler ve İHA koridorlarına ilişkin bilgiler de sistem üzerinden yayımlanacak.

SHGM, dijital platformun en kısa sürede devreye alınacağını ve entegrasyon çalışmalarına ilişkin bilgilerin kurumun oluşturduğu internet adresinden takip edilebileceğini duyurdu.